“There is nothing to writing. All you do is sit down at a typewriter and bleed.” ― Ernest Hemingway

Blog | Column | Artikel



Storytelling in Tilburg

Vol goede, in mijn schoenen gezonken, moed betrad ik het pand van Cubiss op dinsdag 17 oktober. De conculega van ProBiblio, mede ondersteuningsinstelling voor bibliotheken. Te midden van rijtjes aan huizen en parkeerplaatsen, weg van de Tilburgse, stadse gezelligheid. Maar gezellig was het. Het jonge Bibliothecarissen Netwerk verzamelt enkele keren per jaar op een bepaalde locatie en dit keer werd de verzameling bonte jeugdigen gehuisvest door Cubiss! Vier uur in de auto, who cares...

Vertellen dus

Van te voren was ik inwendig al even los gegaan op het thema van de dag: Storytelling. Ik hou van verhalen, schrijven, dikke boeken vol verhalen… Er niet over nadenkend dat het ook wel eens in de gesproken zin van het woord zou kunnen zijn. Storytelling… Verhalen VERTELLEN… Ja, logisch. Vandaar ook dat stukje in de uitnodiging over de elevator pitch (jeukwoord en jeukactiviteit). Maar, geen probleem, het blijven verhalen en we gaan aan de slag!

De sfeer is goed, altijd eigenlijk als het JBN bij elkaar komt, of er nou nieuwe (geen oude) of bekende gezichten zijn. We eten een broodje, doen een koffietje en ik luister naar de verschillende accenten die zich voorstellen. Tijd voor popcorn, een hippe variant op het kringgesprek-voorstelrondje, waarbij iedereen vrijwillig op-popt en zich voorstelt aan de hand van zijn of haar (vooral haar) bijnaam. Bijnaam… Bijnaam… koortsachtig graaf ik in de krochten van mijn geheugen en kan niets anders bedenken dan ‘Snork’. Het schattige, zelfverzonnen synoniem van lekker ding, welke niet eens voor mijzelf gebruikt werd maar voor de mannelijke kroegpopulatie van mijn tienerjaren – ach…

De vier elementen

Een goed verhaal bestaat uit vier elementen, zo leren we van Lonneke Jans (Cubiss-adviseur en mede paardenmeisje). Elementen waarbij je inspeelt op de zintuigen en emoties van de mens. Stelletje woordmanipulators, denk ik. We moeten de lezer (of aanhoorder) onderdompelen in hetgeen er gebeurt. We prikkelen de zintuigen en het voorstellingsvermogen. Dan voegen we er een persoonlijk element aan toe, we brengen het verhaal dichtbij, dit gebeurt veel in de marketing. En waar bouwen deze elementen dan naartoe? JUIST, de climax. Mijn collega’s discussiëren over mooie boeken met een literair plot. Daarentegen schiet door mijn, mogelijk perverse, brein de climax van 50 Shades of Grey. Als je vervolgens ligt bij te komen van dit element, voegen we nog een call to action toe aan het verhaal, in de zin van een wijze les, of heel direct (in marketing).

Open einde

Het volgende uur besteden we in spelvorm, we gaan verhalen improviseren. Het heet ‘PowerPoint karaoke’ en ik ben sterk van mening dat dit beter na een paar borrels gedaan kan worden dan op je nuchtere bibliotheekmaag, maar oké. Een, twee, drie branchegelijken gaan me voor. Ik moet nu toch echt gaan oppoppen voor al de foto’s op zijn. (Voor degene die het nog niet doorhad, ik heb een aversie tegen het fenomeen ‘voor een groep mensen staan en praten’.) Maar goed, ik sta op, ik krijg mijn foto te zien: twee paarden in een bos. Hoe simpel kan het zijn, ik ben de helft van mijn leven al een onvervalst paardenmeisje. Dus ik begin te ratelen. In plaats van dat je dan gewoon de waarheid vertelt, vertel ik een verhaal. Not a very good one… En na een minuut ben ik volledig in de knoop met mijn verhaal, waar is het plot? Geef me verdorie een rode draad, of stembanden. Het publiek is begripvol, ik krijg zelfs applaus, maar dit was geen happy ending…

In de lift

Aan het woord komt Frederik Theuwis, de door Brabant ingehuurde Noord-Hollandse graffitispuiter die verantwoordelijk is voor TEDxBREDA en oprichter van de Theatermakerij Tilburg (gaaf). Zijn verhaal is goed, hij doet goede dingen maar die hele elevator pitch is toch niet mijn ding. Gelukkig is hij ook van mening dat je beter een gepersonaliseerd verhaal kan vertellen dan een reclamepraatje wat net lang genoeg is om in de lift tegen iemand op te hangen.

Wanneer sta je tegenwoordig nou anderhalve minuut in de lift, neem de trap, maar als je er dan toch per ongeluk in belandt, is stilte ook fijn. En wanneer ga je met goed gevoel anderhalve minuut tegen iemand aan lopen blèren over wie je wel niet bent en wat je wel niet doet? Nooit toch, ja bij netwerkdingen en borrels, maar dan wordt het van je verwacht. Of bij een eerste date, maar dan is het ook maar de vraag of je daadwerkelijk de aandacht hebt of dat degene tegenover je alvast zijn pitch mentaal aan het voorbereiden is. Ik dwaal af.

De clou: Maak van je pitch een verhaal, maak het persoonlijk en vergeet die droge visie en missie van het bedrijf want dat zijn niet JOUW visie en missie. Maak het interessant, waarom is het verhaal interessant voor diegene? Vertel wie je bent (ik) wat je doet bij het bedrijf (organisatie) en wat die organisatie doet wat belangrijk is voor de aanhoorder (jou). Wat is jouw belofte?

Hou soms maar je mond

Hetgeen me het meest bij is gebleven van de dag is – naast mijn gestuntel – het verhaal van de laatstgenoemde spreker. Bij een bijeenkomst van TEDx verantwoordelijken, zo’n vijfhonderd man, betrad de podium-bange het podium. Hij kwam net terug van vijf dagen stilte retraite en werd helemaal krankzinnig van dat uren aaneengesloten gepraat. Hij besloot niets te zeggen. Een minuut stilte voor een enorme groep mensen die gewend is zichzelf continu de lift in te praten. Ze verdubbelden zijn spreektijd omdat gedacht werd dat de arme man een black-out had, de mensen werden moeilijk, vol plaatsvervangende schaamte. Het was de bedoeling, hou soms maar je mond…

Download hier de PowerPoint